PKW: Czym jest dla mnie steampunk?


Wolsung: Pagia Wieku Mary

Wolsung: Pagia Wieku Mary

– Czym dla mnie jest steampunk? Cóż za ciekawy temat do dyskusji, panowie. – po słowach Kapitana członkowie klubu ściszyli na chwilę swoje rozmowy. Zapowiadała się kolejna ciekawa wymiana zdań. Głos zabrał Podróżnik w Czasie.

– Przede wszystkim, panowie, chodzi tutaj o historię, bo każdy wszak wie, co to era wiktoriańska. Czytelnik, słuchacz, gracz – każdy z nich o wiele bardziej identyfikuje się ze sobie znanymi realiami. Gdy opowiemy historię, której bohaterowie ratują Londyn przed atakiem przybyszów z Marsa – co, swoją drogą niemal się nie zdarzyło, gdyby nie mój wehikuł… – jej odbiorcy identyfikować będą się z bohaterami znacznie bardziej niż z protagonistą fantastycznego romansu wśród Elojów i Morloków, nieprawdaż?

– Realia fantastyczne, profesorze, mają wiele zalet – odparował Heros – Proszę też o nie obrażanie szlachetnej planety Mars. Zaletą Marsa na przykład jest jego nierealność, poczucie fantastyki i niesamowitości, co w dzisiejszych ponurych czasach jest nie do przecenienia.

– Ależ o tym właśnie miałem mówić! Dlatego właśnie mówię o steampunku, gatunku jak najbardziej fantastycznym, nie zaś o grze czysto historycznej. Siłą steampunka jest właśnie jego fantastyczność, mechaniczne i gigantyczne urojone wynalazki, które, jak szanowny pan raczył zauważyć wywołują ten dziecięcy nieomal zachwyt techniką. Nie chodzi tu tylko o akcję, ale o alternatywną historię. Wszyscy lubimy się zastanawiać „a co jeśli…?”, a historia techniki od tego wieku nieodwracalnie splata się z historią narodów. Przez tę alternatywność łatwo jest manipulować historią, naginać ją do swoich potrzeb.

– Technika dziewiętnastowieczna – dodał Wynalazca – ma nad dwudziestowieczną tę przewagę, że jest… je ne sais quoi… bardziej przezroczysta. Wynalazki są mechaniczne, działają tak, jak powinny działać i mają pewną szlachetną prostotę połączoną z piękną secesyjną estetyką.

– Oczywiście. – zatarł ręce Podróżnik w Czasie – Cały czas obracamy się w kręgu jednej epoki, a z nią każdy dojrzały odbiorca miał wszak kontakt – nie tylko w szkole, wielu na pewno sięgnęło po książki (lub ich adaptacje) powstałe w tym czasie – wszak to złoty wiek powieści! To – a mówię to z własnego doświadczenia – pierwsza epoka, z którą odbiorca dwudziestowieczny będzie się mógł utożsamić w pełni.

– A przez to że jest pierwsza, jest też wystarczająco obca?

– Sprytnie pan to wydedukował – uśmiechnął się Profesor.

– Cóż, taki zawód – wzruszył ramionami Detektyw. – Chciałbym jednak dodać, że steampunk jest bardzo często, acz nie zawsze, pastiszem. Oznacza to wielką swobodę w tworzeniu historii! Autor ma dostęp do wszystkich wizji, które wytworzył wiek XIX, wszystkich archetypów powstałych w tym okresie, które są tak zakorzenione w dwudziestowiecznej kulturze masowej… Chyba ta rozmowa najlepiej o tym świadczy.

– Ale postmodernizmem pan pojechał – mruknął Autor – Nie jest to przecież „Kochanica Francuza”?

– Steampunk to JEST postmodernizm, jak zresztą spora część fantastyki. Nie chodzi tutaj jednak o opowiadanie w koło wciąż tych samych historii, ale o twórcze nimi manipulowanie. Ot, choćby taka ulubiona postać geniusza zła – powtarza się w wielu historiach, ale przecież cały czas powstają teksty które wnoszą coś nowego do tej roli.

– Ależ zapominacie panowie o najważniejszym! – wykrzyknął Heros – Dziewiętnasty wiek to przecież tak naprawdę ostatni okres, gdy na mapie naszego globu znajdowały się jeszcze białe plamy! Jedną z najwspanialszych przyjemności dawanych nam przez historie jest bycie odkrywcą. Tak wiele osób chce być gdzieś jako pierwszy człowiek na Ziemi! Steampunkowe przygody dają nam szansę nie tylko odkrywania dżungli w Afryce, ale też i Zaginionego Świata Dinozaurów pod lodami Antarktydy, udania się tam w Sterowcu i ostrzeliwania dinozaurów Promieniami Śmierci. Tak, od steampunku niedaleko do pulp fiction.

– A wie pan jak mówią na steampunk we Francji?

– Le steampunk?

– Nie wiem, możliwe – odparł Wynalazca – lecz tutaj chyba pan przesadza. Wcześniej wspomniałem o estetyce, i to właśnie estetyka jest bardzo ważnym elementem. Dżentelmeni we frakach, damy w garniturach, bogaci i do cna zepsuci przemysłowcy, miejska biedota. Ech, trudno w dzisiejszych czasach o dżentelmenów i damy. Ale to fantastyka, więc dorzućmy wynalazki – potwory, łodzie podwodne, statki powietrzne. Lubimy wymyślać reguły? A świat wiktoriański na regułach wszak zbudowano.

– Ha! Ale nie cały! Yippie-ka-yay, farmerze melonów! – wrzasnął Heros wywijając kapeluszem – Tutaj trzeba dodać o jednym kawałku tego świata, który był nieco inny, ale lubiany. Chodzi mi o Dziki Zachód. To jest mitologia Ameryki, to co można cenić w historii tego kraju, o to co w nim było dobre i co – potworne. To może moje osobiste gusta, ale Dziki Zachód niezwykle łatwo wpleść w steampunkowe historie.

– Nie tylko Dziki Zachód, i byłbym wdzięczny gdyby pan tak nie krzyczał. Poza Dzikim Zachodem w konwencji powieści przygodowej mieszczą się też opowieści o piratach, wojna, romans oczywiście, historie kolonistów… – Detektyw nabił fajkę tytoniem – a dodanie niezwykłej techniki czy innych anachronizmów często potrafi bardzo uatrakcyjnić takie historie.

– Oczywiście – nadął się Heros – Co jest lepsze od walki z piratami? Walka z powietrznymi piratami zombie!

– W istocie.

– Oczywiście.

– Jeśli tylko dosiada się pterodaktyla.

Po krótkiej chwili ciszy Podróżnik w czasie odchrząknął.

– Dobrze więc, zreasumujmy. Steampunk to:

* Realia, z którymi łatwo nam się utożsamić.

* Fantastyczne wynalazki, docenianie i wyczuwanie techniki.

* Pastisz, postmodernizm, historia alternatywna. Eklektyzm dotyczący bardzo dobrze znanej epoki.

* Odkrywanie nowych światów w duchu epoki

* Niesamowite przygody – na Dzikim Zachodzie czy w nieznanych ziemiach.

Wydaje mi się, że to kluczowe elementy tego, jakże ciekawego, gatunku. Na tym wypadałoby zakończyć naszą rozmowę.

Reklamy

4 thoughts on “PKW: Czym jest dla mnie steampunk?

  1. Pingback: Zasady i zębatki | Kankan

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s